ค่าตับสูงเสี่ยงเป็นโรคมะเร็งหรือไม่ ต้องระวังอะไรบ้าง 

ตับเป็นอวัยวะที่สำคัญที่สุดอย่างหนึ่งในร่างกาย ทำหน้าที่หลายอย่าง ตั้งแต่การกรองสารพิษ การสร้างโปรตีน ไปจนถึงการสะสมพลังงาน เมื่อไปตรวจสุขภาพแล้วพบว่า “ค่าตับ” เริ่มสูงเกินเกณฑ์ปกติ หลายคนจะเริ่มกังวลทันทีว่า ค่าตับสูงเสี่ยงมะเร็ง หรือไม่ ต้องบอกว่าภาวะค่าตับสูงไม่ได้หมายความว่าคุณกำลังจะเป็นมะเร็งเสมอไป แต่มันคือสัญญาณเตือนที่ชัดเจนว่าตับกำลังทำงานหนักหรือกำลังถูกทำลาย และถ้าปล่อยปละละเลยโดยไม่แก้ไข ต้นเหตุของค่าตับสูงอาจนำไปสู่ภาวะตับแข็ง ซึ่งเป็นปัจจัยเสี่ยงอันดับหนึ่งของโรคมะเร็งตับได้ นี่คือ 4 เรื่องที่ต้องทำความเข้าใจและต้องระวังเมื่อพบว่าตัวเองมี ค่าตับสูง

สาเหตุของค่าตับสูงมักไม่ใช่มะเร็งตั้งแต่แรก

เมื่อเห็นตัวเลขค่าตับสูงในใบตรวจเลือด สิ่งแรกที่ต้องทำความเข้าใจคือ สาเหตุส่วนใหญ่มักเกิดจากปัจจัยที่ไม่ร้ายแรงและสามารถแก้ไขได้

• ภาวะตับอักเสบจากไขมันพอกตับ นี่คือสาเหตุอันดับหนึ่งในปัจจุบัน และมักเกิดจากการใช้ชีวิตที่ไม่สมดุล เช่น การกินอาหารที่มีน้ำตาลและไขมันสูงมากเกินไป หรือการขาดการออกกำลังกาย ภาวะนี้ทำให้ตับอักเสบและทำให้ค่าตับสูงขึ้นชั่วคราว ถ้าปรับพฤติกรรมได้ค่าตับก็จะลดลง
• ยาและอาหารเสริม ต้องลองพิจารณาว่าช่วงก่อนตรวจเลือดได้ทานยาบางชนิด เช่น ยาแก้ปวด พาราเซตามอลปริมาณสูงติดต่อกัน หรืออาหารเสริมบางประเภทที่อาจส่งผลกระทบต่อการทำงานของตับหรือไม่ ซึ่งสาเหตุเหล่านี้เป็นภาวะที่ตับถูกทำลายเพียงเล็กน้อยและยังไม่เกี่ยวโยงกับ มะเร็ง

• ความเสี่ยงจะพุ่งสูงเมื่อมีภาวะตับแข็ง 

แม้ว่าค่าตับสูงเองอาจไม่ได้หมายถึงมะเร็ง แต่สิ่งที่ต้องระวังคือ ค่าตับสูงที่ถูกปล่อยทิ้งไว้เป็นเวลานานจนนำไปสู่ตับแข็ง 

• วงจรการทำลายตับ การอักเสบเรื้อรังจะทำให้เซลล์ตับถูกทำลายและเกิดเป็นพังผืด เมื่อพังผืดสะสมมากเข้าจนกลายเป็นตับแข็ง โครงสร้างของตับจะผิดปกติ
• ตับแข็งเสี่ยงมะเร็ง ผู้ป่วยตับแข็งมีโอกาสเป็นมะเร็งตับสูงกว่าคนปกติมาก การที่ ค่าตับสูง จึงเป็นสัญญาณเตือนว่าต้องหยุดทำลายตับ ไม่เช่นนั้นจะเข้าสู่ภาวะตับแข็ง ซึ่งเป็นทางลัดสู่ มะเร็ง ตับนั่นเอง

• สัญญาณเตือนที่ต้องรีบพบแพทย์ทันที

ถ้าค่าตับสูงร่วมกับอาการทางกายเหล่านี้อาจจะเสี่ยงมะเร็ง 

• อาการตัวเหลือง ตาเหลือง (ดีซ่าน) เป็นสัญญาณที่บ่งบอกว่าตับทำงานล้มเหลวในการกำจัดบิลิรูบินออกจากร่างกายอย่างรุนแรง
• ปวดท้องด้านขวาบนเรื้อรัง โดยเฉพาะอาการปวดที่รุนแรง ไม่สัมพันธ์กับมื้ออาหาร หรือมีน้ำหนักลดลงอย่างไม่มีสาเหตุร่วมด้วย อาจต้องตรวจหาความผิดปกติของก้อนเนื้อในตับ

• การจัดการที่ต้องทำทันทีเพื่อลดค่าตับสูง

เมื่อทราบว่าค่าตับสูงควรป้องกันความเสี่ยง เพื่อไม่ให้เป็นโรคมะเร็ง

• งด/ลดแอลกอฮอล์อย่างเด็ดขาด แอลกอฮอล์คือตัวการหลักที่ทำลายเซลล์ตับโดยตรง การเลิกดื่มทันทีจะช่วยให้ตับมีโอกาสฟื้นตัวได้ดี
• ควบคุมน้ำหนักและอาหาร ต้องลดน้ำตาล ไขมันทรานส์ และอาหารแปรรูปอย่างจริงจัง ควบคู่กับการออกกำลังกายเพื่อลดไขมันในช่องท้อง การจัดการกับภาวะไขมันพอกตับคือการป้องกัน ค่าตับสูง ที่ได้ผลที่สุด

ค่าตับสูงเป็นสัญญาณเตือนสำคัญที่บอกว่าตับกำลังมีปัญหา แต่ไม่ได้หมายถึงมะเร็ง โดยตรง ซึ่งถ้าปล่อยไว้นานจะนำไปสู่ตับแข็งและเพิ่มความเสี่ยงมะเร็งตับอย่างมีนัยสำคัญ ทางที่ดีที่สุดคือการปรับพฤติกรรมการกินและการใช้ชีวิตทันทีเพื่อลดภาระของตับ และปรึกษาแพทย์เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงของ ค่าตับสูง เพื่อรับมืออย่างถูกวิธี