ปีติ คือความรู้สึกอิ่มใจ ความดื่มด่ำ ความเบิกบาน ในคัมภีร์วิสุทธิมรรคและวิมุตติมรรค แบ่งปีติเป็นห้าประเภท ลองสังเกตตัวเองกันดูนะว่าเคยเกิดปีติแบบใดบ้าง 

1. ขุททกาปีติ คือ ปีติเล็กน้อย พอขนลุกชูชันน้ำตาไหล

2. ขณิกาปีติ คือ ปีติชั่วขณะ ทำให้รู้สึกแปลบๆ เป็นขณะๆ ดุจฟ้าแลบโดยขุททกาปีติและขณิกาปีตินั้น เข้าถึงได้ด้วยศรัทธา

3. โอกกันติกาปีติ ปีติเป็นระลอกหรือปีติเป็นพักๆ ให้รู้สึกซู่ลงมาๆ ในกาย ดุจคลื่นซัดต้องฝั่ง และถ้ามีโอกกันติกาปีติมาก ย่อมทำอุปจารสมาธิให้เกิดขึ้น

4. อุพเพตาปีติ หรือ อุพเพงคาปีติ คือปีติโลดลอย เป็นอย่างแรงให้รู้สึกใจฟูแสดงอาการหรือทำการบางอย่างโดยมิได้ตั้งใจ เช่น เปล่งอุทาน เป็นต้น หรือให้รู้สึกตัวเบา ลอยขึ้นไปในอากาศ อุพเพคาปีติที่ยึดติดกับดวงกสิณ ทำให้ทั้งกุศลและอกุศลเกิดขึ้น และขึ้นอยู่กับความเชี่ยวชาญ

5. ผรณาปีติ คือปีติซาบซ่าน ให้รู้สึกเย็นซ่านแผ่เอิบอาบไปทั่วสรรพางค์ เป็นปีติที่ประกอบกับสมาธิ เกิดขึ้นในสภาวะแห่งอัปปนาสมาธิ

บทความโดย ยุวพุทธิกสมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ (ย.พ.ส.)